Clichés rondom rouw ontmaskerd: het verlies van een vriendje is niet zo erg

Het is gemakkelijk om te denken dat het overlijden van een vriendje of vriendinnetje op de basisschool niet al te heftig is voor een kind. Ze hebben immers nog andere vriendjes, en met elke levensfase komen er ook weer nieuwe vriendschappen. Maar wanneer je wat meer begrijpt over wat een vriendschap bij basisschoolkinderen eigenlijk inhoudt, en welke functies deze vervult, wordt het plaatje ineens een beetje anders.

Wanneer je kijkt naar wat kinderen op de basisschool DOEN met hun vriendjes of vriendinnetjes, dan is dat meestal niet zo heel veel. Ze spelen samen, maar vaak is dat spelen niet heel veel meer dan tijd doorbrengen. Wanneer je een kind dat de hele dag buiten heeft gespeeld vraagt: wat hebben jullie samen gedaan, is het antwoord vaak: ‘gewoon…’ En dat is een vrij accurate weergave van de activiteiten die vrienden samen ontplooien. Vaak gaat het om samen hangen, een beetje praten, een stukje lopen, kijken of er ergens iets te beleven valt. Maar in de interactie met een vriendje gebeurt er een heleboel dat een kind helpt in zijn of haar ontwikkeling.

Hoe vriendjes onderling communiceren

Allereerst hebben vriendjes samen een manier van communiceren die anders is dan tussen een volwassene en een kind. In de interactie met een volwassene is het kind degene die de regels niet bepaalt, dat doet een volwassene. Hiervan leert het kind heel veel (hoe zit de wereld in elkaar), maar in een soort van leerling-positie. In de interactie met vriendjes is een kind zowel iemand die regels moet volgen als iemand die regels kan maken. Er wordt daarmee een actiever beroep op de vaardigheden van een kind gedaan. Het kind moet beter communiceren, compromissen sluiten, iemand vertellen dat hij iets niet leuk vindt etc.

Waarom vriendjes zich met elkaar vergelijken

Een ander verschil met de interactie met een volwassene is het feit dat kinderen zich met elkaar kunnen vergelijken. Ieder kind weet waarin het beter is dan de rest, maar ook waarin het achterblijft. En door de onderlinge competitie tussen kinderen zijn er veel kansen om jezelf te verbeteren. Deze vergelijkingen zijn voor kinderen belangrijk om te leren wie zij zijn en hoe ze zich verhouden tot anderen. En vrienden, door de manier waarop ze over je praten en je een spiegel bieden van je gedrag, helpen je daarmee ook om beter te snappen wie je bent en wat je goed kan.

Het aantal rollen bepaalt de heftigheid van een verlies

Omdat vriendjes vaak meerdere rollen vervullen (klasgenoot, teamgenoot, speelkameraad, helper bij praktische zaken), kan een verlies van een vriendje heel indringend zijn. De heftigheid van een verlies hangt namelijk samen met hoeveel je eigenlijk (praktisch, maar ook gevoelsmatig) verliest. Een vriendje dat dus een heleboel verschillende rollen vervulde, zal daarmee erg worden gemist. En wanneer we naar onze eigen vriendschappen kijken: hoeveel je er ook hebt, elke vriendschap heeft zijn eigen kwaliteit en die kan niet zomaar gevonden worden in een vriendschap met iemand anders. Vriendjes of vriendinnetjes zijn dus zeker niet vervangbaar door anderen.

Dus, het overlijden van een vriend(innet)je kan een grote impact hebben op een kind, en kan, doordat het kind in iedere fase van zijn of haar ontwikkeling nieuwe dingen meemaakt waarbij het vriendje weer gemist wordt lang duren. Door dit onderwerp bespreekbaar te maken en af en toe te blijven vragen hoe het kind het verlies nu ervaart, kun je als volwassene helpen om het verlies van een vriendje draagbaar te maken voor je kind.

You may also like...

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *